ชั้นหนังสือ แพทยศาสตร์และวิทยาศาสตร์สุขภาพ

จาก Wikibooks

ระดับการพัฒนาวิกิตำรา
เนื้อหาน้อย:	กำลังพัฒนาเนื้อหา:	เนื้อหาใกล้สมบูรณ์:	เนื้อหาพัฒนาแล้ว:	เนื้อหาครอบคลุม:

เนื้อหา 1 แพทยศาสตร์ (Medicine) 1.1 อายุรศาสตร์ (Internal Medicine) 1.2 ศัลยศาสตร์ (Surgery) 1.3 กุมารเวชศาสตร์ (Pediatrics) 1.4 สูตินรีเวชศาสตร์ (Obsterics & Gynecology) 1.5 วิสัญญีวิทยา (Anestheology) 1.6 จักษุวิทยา (Opthalmology) 1.7 โสต ศอ นาสิกและลาริงซ์วิทยา (Otonasolaryngology) 1.8 รังสีวิทยา (Medical Radiology) 1.9 ศัลยศาสตร์ออร์โธปิดิกส์ (Orthopedic Surgery) 1.10 เวชศาสตร์ฟื้นฟู (Physical Medicine & Rehabilitation Medicine) 1.11 จิตเวชศาสตร์ (Psychiatry) 1.12 พยาธิวิทยา (Pathology) 1.13 นิติเวชศาสตร์ (Forensic Medicine) 1.14 เวชศาสตร์ฉุกเฉิน (Emergency Medicine) 1.15 เวชปฏิบัติทั่วไปและเวชศาสตร์ครอบครัว (General Practice & Family Medicine) 1.16 อาชีวเวชศาสตร์ (Occupational Medicine) 1.17 เวชกรรมป้องกัน (Preventive Medicine) 2 ทันตแพทยศาสตร์ (Dentistry) 3 จิตวิทยา (Psychology) 4 พยาบาลศาสตร์ (Nursing Science) 5 เภสัชศาสตร์ (Pharmacological Science) 6 กายภาพบำบัด (Physical Therapy) 7 กิจกรรมบำบัด (Occupational Therapy) 8 วิทยาศาสตร์การกีฬา (Sports Science) 9 เทคนิคการแพทย์ (Medical Technical Science) 10 รังสีเทคนิค (Medical Technical Radiology) 11 กายอุปกรณ์ (Prosthetics & Orthotics) 12 วิทยาศาสตร์การแพทย์พื้นฐาน (Basic Medical Sciences) 12.1 กายวิภาคศาสตร์ (Anatomy) 12.2 ชีวเคมี (Biochemistry) 12.3 สรีรวิทยา (Physiology) 12.4 จุลชีววิทยา (Microbiology) 12.5 ปาราสิตวิทยา (Parasitology) 12.6 พันธุวิศวกรรม (Bio-Engineer) 12.7 ระบาดวิทยาคลินิก (Clinical Epidemiology) 12.8 ชีวฟิสิกส์ หรือ ฟิสิกส์ชีวภาพ(Biophysics) 13 เบ็ดเตล็ด (Miscellaneous)

[แก้ไข] แพทยศาสตร์ (Medicine)

[แก้ไข] อายุรศาสตร์ (Internal Medicine)

วิกิตำราที่มีอยู่: โรคเก๊าท์ Gout Definition: เป็นกลุ่มโรค ที่เกิดจากการสะสมของผลึกยูเรตตามเนื้อเยื่อต่าง และมีการอักเสบ

Definite diagnosis: พบ urate crystal จากน้ำไขข้อหรือปุ่มโทฟัส

Crue diagnosis: หลักเกณฑ์การวินิจฉัยอย่างน้อย 6 ใน 12 ข้อ

ข้ออักเสบ : บวมแดง, acute > 1 ครั้ง, monoarthritis, ปวดสูงสุดภายใน 1 วัน ตำแหน่ง  : metatarsophalangeal joint, tarsal joint, unilateral อื่นๆ  : tophus, high serum uric acid, no organism in joint fluid Film  : asymetrical joint swelling, subcortical bone cyst

การรักษา

1.การแนะนำ การงดดื่มสุรา ในรายที่อ้วนควรลดน้ำหนักตัว และรักษาโรคร่วมอื่นๆ หลีกเลี่ยงการรับประทานอาหารที่มีสารพิวรีนสูง เช่น เครื่องในสัตว์ สัตว์ปีก 2. การใช้ยารักษา ในช่วงแรก หรือ Acute atage ให้ NSAIDS ควบคู่กับ colchicin NSAIDS เลือก indomethacin 75 -150 mg/day diclofenac 75 -150 mg/day naprocen 500-1000 mg/day piroxicam 20 mg/day 1st day 40 mg ibuprofen 1200-1400 mg/day

loading dose in 1st day, ห้ามให้ aspirin, หากรับประทานไม่ได้พิจารณาใช้ยาฉีด Colchicine (0.6 mg) วันแรก q 4-6 ชั่วโมง , วันต่อมา 1x2 pc x 3-7 days หรือจนกว่าอาการทุเลา Corticosteriod ใช้เมื่อมีข้อห้ามการให้ NSAIDS : GI bleeding, renal failure, polyarthritis และควรให้ร่วมกับ colchicine

ข้อพิจารณา เพื่อป้องกัน การกลับเป็นซ้ำ 1.ข้ออักเสบบ่อย ทุก 1-2 เดือน ให้ colchicine 0.3-1.2 mg/day (tab 0.6 mg) 2.ข้ออักเสบไม่บ่อย ทุก 3-4 เดือน ขึ้นไป ให้ colchicine รับประทานช่วงที่มีอาการกำเริบ เหมือน acute phase 3.การพิจารณาหยุดยา colchicine

        3.1 ผู้ป่วยไม่มีปุ่มโทฟัส ;หยุดยาเมื่อไม่มีข้ออักเสบกำเริบหลังควบคุมระดับกรดยูริกได้ตามเกณฑ์ เป็นเวลา 6-12 เดือน
        3.2 ผู้ป่วยมีปุ่มโทฟัส ; ควบคุมระดับกรดยูริกได้ตามเกณฑ์และปุ่มโทฟัสหายไป เป็นเวลา 6-12 เดือน

การให้ยาลดกรดยูริก Aim: ละลายผลึกยูเรตที่สะสมตามเนื้อเยื่อต่างๆ การรับประทานในกรณีนี้ต้องติดต่ออย่างน้อย 4-5 ปีจึงจะได้ประโยชน์เต็มที่(อย่างสม่ำเสมอ)

Indication : การให้ยา 1. arthritis > 3 ครั้งต่อปี โดยที่ผู้ป่วยรับประทานยา colchicine เพื่อป้องกันทุกวัน 2. มีปุ่มโทฟัส 3. มีนิ่วในทางเดินปัสสาวะ 4. uric a level >= 9 mg/dl 5. มีการขับกรดยูริกทางไต >= 800 mg/day

ข้อระวัง - การเริ่มให้ต้องรอจนข้ออักเสบหายสนิทแล้ว - เริ่มให้ขนาดต่ำก่อน แล้วปรับยาทุก 2-4 สัปดาห์ และ ตรวจระดับกรดยูริกจนต่ำกว่า 5.5 mg/dl - ระยะเวลาการให้ จนกระทั่งไม่มีอาการข้ออักเสบหรือให้จนปุ่มโทฟัสหายไปหมดเป็นเวลา 4-5 ปีขึ้นไป - ห้ามปรับยาลดกรดยูริกขณะที่ข้อมีการอักเสบ - ในรายที่มีนิ่วทางเดินปัสสาวะต้องให้ยาลดกรดยูริกชนิดยับยั้งการสร้างกรดยูริกตลอดไป

แนวทางการใช้ยาเร่งการขับกรดยูริก (probenecid, benzpromarone) 1.อายุน้อยกว่า 60 ปี 2.การทำงานของไตปกติ probenecid CCr > 80 cc/min, benzpromarone CCr > 30 cc/min 3.มีการขับกรดยูริกออกทางไตน้อยกว่า 800 cc / day 4.ไม่มีประวัติหรือตรวจพบนิ่วในทางเดินปัสสาวะ

แนวทางการใช้ยายับยั้งการสร้างกรดยูริก (Xanthine oxidase inhibitor or allopurinol) 1.มีปุ่มโทฟัส 2.มีการขับกรดยูริกออกทางไตมากกว่า 800 cc / day 3.มีประวัติหรือตรวจพบนิ่วในทางเดินปัสสาวะ 4.ใช้ยาเร่งการขับกรดยูริกออกทางไตไม่ได้ผล

ขนาดยา 1.Probenecid 1000-2000 mg/day 2-3 times (tab 500 mg) 2.Benzbromarone 25-100 mg/day od 3.Allopurinol 100-300 mg/day od (tab 100 mg)

ควรปรึกษาแพทย์เฉพาะทางเมื่อมีกรณีต่อไปนี้ 1. uncertain diagnosis 2. uncontrol arthritis 3. uncontrol uric acid level 5.5 4. renal failure 5. multiple tophus 6. multiple medical problem

[แก้ไข] ศัลยศาสตร์ (Surgery)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] กุมารเวชศาสตร์ (Pediatrics)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] สูตินรีเวชศาสตร์ (Obsterics & Gynecology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] วิสัญญีวิทยา (Anestheology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] จักษุวิทยา (Opthalmology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] โสต ศอ นาสิกและลาริงซ์วิทยา (Otonasolaryngology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] รังสีวิทยา (Medical Radiology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] ศัลยศาสตร์ออร์โธปิดิกส์ (Orthopedic Surgery)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] เวชศาสตร์ฟื้นฟู (Physical Medicine & Rehabilitation Medicine)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] จิตเวชศาสตร์ (Psychiatry)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] พยาธิวิทยา (Pathology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] นิติเวชศาสตร์ (Forensic Medicine)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] เวชศาสตร์ฉุกเฉิน (Emergency Medicine)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] เวชปฏิบัติทั่วไปและเวชศาสตร์ครอบครัว (General Practice & Family Medicine)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] อาชีวเวชศาสตร์ (Occupational Medicine)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] เวชกรรมป้องกัน (Preventive Medicine)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] ทันตแพทยศาสตร์ (Dentistry)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] จิตวิทยา (Psychology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] พยาบาลศาสตร์ (Nursing Science)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] เภสัชศาสตร์ (Pharmacological Science)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] กายภาพบำบัด (Physical Therapy)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] กิจกรรมบำบัด (Occupational Therapy)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] วิทยาศาสตร์การกีฬา (Sports Science)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] เทคนิคการแพทย์ (Medical Technical Science)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] รังสีเทคนิค (Medical Technical Radiology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] กายอุปกรณ์ (Prosthetics & Orthotics)

วิกิตำราที่มีอยู่:

กายอุปกรณ์ (6 มี.ค. 2551)

[แก้ไข] วิทยาศาสตร์การแพทย์พื้นฐาน (Basic Medical Sciences)

[แก้ไข] กายวิภาคศาสตร์ (Anatomy)

วิกิตำราที่มีอยู่:

เส้นเอ็นไขว้เข่าอันหน้า(Anterior cruciate ligament; ACL)

[แก้ไข] ชีวเคมี (Biochemistry)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] สรีรวิทยา (Physiology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] จุลชีววิทยา (Microbiology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] ปาราสิตวิทยา (Parasitology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] พันธุวิศวกรรม (Bio-Engineer)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] ระบาดวิทยาคลินิก (Clinical Epidemiology)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] ชีวฟิสิกส์ หรือ ฟิสิกส์ชีวภาพ(Biophysics)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)

[แก้ไข] เบ็ดเตล็ด (Miscellaneous)

วิกิตำราที่มีอยู่:

(ไม่มี)