ภาษาบาลี/การสะกดและคำอ่าน

จาก วิกิตำรา
ข้ามไปยัง: บอกทาง, ค้นหา

พยัญชนะและสระ[แก้ไข]

อักษรภาษาบาลีนั้นเป็นอย่างไร ไม่มีใครรู้ เพราะได้สาบสูญไปนานมากแล้ว ในภายหลังเมื่อชนชาติใดจะนำภาษาบาลีไปใช้ ก็เพียงแต่นำเสียงหรือคำพูดไปใช้เท่านั้น วิธีการเขียนหรือสะกดก็จะเป็นเรื่องของชนชาตินั้นนำอักษรของตนไปใช้เอง ในที่นี้ขอแสดงการเขียนคำในภาษาบาลีด้วยอักษรภาษาไทยและอักษรภาษาอังกฤษ (โรมัน)

เสียงพยัญชนะในภาษาบาลีมีอยู่ 33 ตัว และสระ 8 ตัวดังนี้

  โฆษะ อโฆษะ นาสิก
สิถิล ธนิต สิถิล ธนิต
กัณฐชะ (วรรค กะ )
ก (k)
ข (kh)
ค (g)
ฆ (gh)
ง (ª)
ตาลุชะ (วรรค จะ )
จ (c)
ฉ (ch)
ช (j)
ฌ (jh)
ญ (ñ)
มุทธชะ (วรรค ฏะ )
ฏ (µ)
ฐ (µh)
ฑ (¹)
ฒ (¹h)
ณ (º)
ทันตชะ (วรรค ตะ )
ต (t)
ถ (th)
ท (d)
ธ (dh)
น (n)
โอฏฐชะ (วรรค ปะ )
ป (p)
ผ (ph)
พ (b)
ภ (bh)
ม (m)

มีพยัญชนะที่จัดเข้าวรรคไม่ได้อีกคือ อัฒสระ 4 ตัว ย, ร, ล, ว (y, r, l, v) และที่เหลือ ส, ฬ, ห, และ -ํ (นิคคหิต) (s, ¼, h, ½)

รัสสระ
-ะ (-a)
-ิ (-i)
-ุ (-u)
 
 
ทีฆสระ
-า (-±)
-ี (-²)
-ู (-³)
เ- (-e)
โ- (-o)

วิธีเขียนและอ่านออกเสียงในภาษาไทย[แก้ไข]

การใช้ตัวอักษรไทยเขียนภาษาบาลีนั้นยังเขียนได้สองแบบ หนึ่งคือเขียนตัวอักษรตามเสียงพยัญชนะ (เช่น พุทฺธ, ธมฺม, พฺรหฺม) สองคือเขียนตามคำอ่านในภาษาไทย (เช่น พุทธะ, ธัมมะ, พ๎รัห๎มะ) ในที่นี้จะขอใช้ทั้งสองแบบ โดยจะใช้แบบแรกสำหรับการยกตัวอย่างคำบาลีในเนื้อหาบทเรียน และใช้แบบที่สองสำหรับคำบาลีที่จะเขียนในหัวข้อของบทเรียน

สำหรับการอ่านออกเสียงนั้น เนื่องจากเราใช้ตัวอักษรไทย เราก็คงจะทราบกันดีอยู่แล้วว่าแต่ละตัวจะต้องอ่านออกเสียงว่าอย่างไร ส่วนตัวนิคคหิตนั้น จะเป็นตัวเสียงนาสิก ออกเสียงคล้าย /อัง/ เช่น เขียนว่า พุทฺธํ อ่านว่า /พุทธัง/