ภาษาบาลี/การสะกดและคำอ่าน

จาก วิกิตำรา
ไบยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

พยัญชนะและสระ[แก้ไข]

อักษรภาษาบาลีนั้นเป็นอย่างไร ไม่มีใครรู้ เพราะได้สาบสูญไปนานมากแล้ว ในภายหลังเมื่อชนชาติใดจะนำภาษาบาลีไปใช้ ก็เพียงแต่นำเสียงหรือคำพูดไปใช้เท่านั้น วิธีการเขียนหรือสะกดก็จะเป็นเรื่องของชนชาตินั้นนำอักษรของตนไปใช้เอง ในที่นี้ขอแสดงการเขียนคำในภาษาบาลีด้วยอักษรไทยและอักษรโรมัน

เสียงพยัญชนะในภาษาบาลีมีอยู่ 33 ตัว และสระ 8 ตัวดังนี้

  อโฆษะ (ไม่ก้อง) โฆษะ (ก้อง) นาสิก
สิถิล (เบา) ธนิต (หนัก) สิถิล (เบา) ธนิต (หนัก)
กัณฐชะ (วรรค กะ )
ก (k)
ข (kh)
ค (g)
ฆ (gh)
ง ()
ตาลุชะ (วรรค จะ )
จ (c)
ฉ (ch)
ช (j)
ฌ (jh)
ญ (ñ)
มุทธชะ (วรรค ฏะ )
ฏ ()
ฐ (ṭh)
ฑ ()
ฒ (ḍh)
ณ ()
ทันตชะ (วรรค ตะ )
ต (t)
ถ (th)
ท (d)
ธ (dh)
น (n)
โอฏฐชะ (วรรค ปะ )
ป (p)
ผ (ph)
พ (b)
ภ (bh)
ม (m)
ชั้นอักษร มัชฌะ (กลาง) อุตตมะ (สูง) สามัญญะ (ต่ำ)

มีพยัญชนะที่จัดเข้าวรรคไม่ได้อีกคือ อัฒสระ 4 ตัว ย, ร, ล, ว (y, r, l, v) และที่เหลือ ส, ฬ, ห, และ -ํ (นิคคหิต) (s, ḷ, h, ṁ)

สีฆะ (สั้น)
ทีฆะ (ยาว)
เศษวรรณะ
กัณฐชะ (วรรณะ อะ)
-ะ (a)
-า (ā)
ตาลุชะ (วรรณะ อิ)
-ิ (i)
-ี (ī)
เ- (e)
โอฏฐชะ (วรรณะ อุ)
-ุ (u)
-ู (ū)
โ- (o)

มีสระที่จัดเข้าวรรณะไม่ได้อีกคือ เศษวรรณะ 2 ตัว คือ เ- และ โ-

วิธีเขียนและอ่านออกเสียงในภาษาไทย(เช่น เอวนฺเตสุ อญฺญมญฺญํ สมฺโมทนียํ กถํ กเถนฺเตสุสกฺโก)อ่านคำในภาษาไทย(เช่น เอวันเตสุ อัญญมัญญัง สัมโมทนียัง กะถัง กเถนะเตสุ สักโก)[แก้ไข]

การใช้ตัวอักษรไทยเขียนภาษาบาลีนั้นยังเขียนได้สองแบบ หนึ่งคือเขียนตัวอักษรตามเสียงพยัญชนะ (เช่น พุทฺธ, ธมฺม, พฺรหฺม) สองคือเขียนตามคำอ่านในภาษาไทย (เช่น พุทธะ, ธัมมะ, พ๎รัห๎มะ) ในที่นี้จะขอใช้ทั้งสองแบบ โดยจะใช้แบบแรกสำหรับการยกตัวอย่างคำบาลีในเนื้อหาบทเรียน และใช้แบบที่สองสำหรับคำบาลีที่จะเขียนในหัวข้อของบทเรียน

สำหรับการอ่านออกเสียงนั้น เนื่องจากเราใช้ตัวอักษรไทย เราก็คงจะทราบกันดีอยู่แล้วว่าแต่ละตัวจะต้องอ่านออกเสียงว่าอย่างไร ส่วนตัวนิคคหิตนั้น จะเป็นตัวเสียงนาสิก ออกเสียงคล้าย /อัง/ เช่น เขียนว่า พุทฺธํ อ่านว่า /พุทธัง/เอวนฺเตสุ อ่านว่า/

 สารบัญ[แก้ไข]

  1. การสะกดและคำอ่าน
  2. นามนาม (Nouns)
  3. คุณนาม (Adjectives)
  4. สัพนาม (Pronouns)
  5. อาขยาตหรือคำกริยา (Verbs)
  6. อัพยยศัพท์หรือศัพท์ที่ไม่ต้องผัน (Indeclinables)
  7. การสร้างคำ
  8. วากยสัมพันธ์ (Syntax)
  9. คำศัพท์ (Vocabulary)